Stropodachy
Stropodachy pełne
W stropodachach pełnych wszystkie warstwy przylegają do siebie, nie ma w nich żadnych kanalików lub szczelin powietrznych
Rys. 1 Stropodach pełny. 1 - konstrukcja nośna, 2 - paroizolacja, 3 - termoizolacja, 4 - warstwa podkładowa hydroizolacji, 5 - hydroizolacja [1]
Przy wykonywaniu stropodachu pełnego nie można dopuścić do wbudowania materiałów termoizolacyjnych wilgotnych. Nie może też dojść do ich zawilgocenia w czasie eksploatacji. W stropodachach warstwę termoizolacji wykonuje się z:
- tworzyw sztucznych (styropian, styrodur, utwardzone płyty z piany poliuretanowej)
- materiałów pochodzenia mineralnego (wełna mineralna, szkło piankowe, wełna szklana)
- beton lekki o właściwościach termoizolacyjnych (beton komórkowy, pianobeton)
- materiałów sypkich (żużel, keramzyt)
Najczęściej stosuje się płyty termoizolacyjne.
W celu wydłużenia okresu eksploatacji pokrycia dachowego stosuje się dodatkową warstwę ochronną w postaci np. płukanego kruszywa otoczakowego (żwiru), chroniącą pokrycie przed działaniem wysokiej temperatury, wahaniami temperatury oraz promieniowaniem ultrafioletowym.
Stropodachy odpowietrzane
W celu zmniejszenia prawdopodobieństwa zawilgocenia warstw stropodachu na skutek wykraplania w warstwie termoizolacji wykonuje się sieć połączonych ze sobą kanalików powietrznych pod pokryciem papowym. Rozwiązanie to umożliwia odprowadzenie nadmiaru pary wodnej do powietrza zewnętrznego dzięki odpowiedniemu ukształtowaniu obróbek blacharskich przy krawędziach stropodachu oraz przez system odpowiednio rozmieszczonych kominków.
Rys. 2 Stropodach odpowietrzany: a) na blachach fałdowych, b) na podłożu betonowym. 1 - hydroizolacja, 2 - termoizolacja, 3 - paroizolacja, 4 - blacha trapezowa, 5 - konstrukcja nośna żelbetowa, 6 - termoizolacja z wyprofilowanymi kanalikami odpowietrzającymi na górnej powierzchni, 7 - papa perforowana, 8 - kominek odpowietrzający [1]
Stropodachy wentylowane
Ze względu na sposób wykonania przestrzeni wentylacyjnej stropodachy wentylowane dzieli się na jedno- lub dwudzielne.
Rys. 3. Zasada rozwiązania stropodachu wentylowanego. 1 - hydroizolacja (pokrycie dachu), 2 - przestrzeń wentylowana, 3 - izolacja termiczna, 4 - strop (warstwa konstrukcyjna). [1]
Przestrzeń wentylowana ma za zadanie odprowadzić nadmiar kondensatu zgromadzonego poniżej tej przestrzeni. W tym celu cała powierzchnia dachu powinna być wentylowana równomiernie. Otwory wentylacyjne umieszcza się po przeciwległych stronach dachu oraz, jeżeli powierzchnia stropodachu jest znacząca, również w połaci dachowej. Przyjmuje się, że zastosowane otwory wentylacyjne powinny stanowić co najmniej 1/500 powierzchni rzutu poziomego dachu.
Stropodachy w systemie odwróconym
W stropodachu odwróconym eliminuje się zjawisko blokowania odpływu pary wodnej z wnętrza stropodachu, poprzez umieszczenie powłok wodo- i paroszczelnych w pobliżu wnętrza budynku, w strefie temperatur w przegrodzie zbliżonych do panujących w pomieszczeniu. Warstwa termiczna wykonywana jest na hydroizolacji. W tych warunkach nie dochodzi do kondensacji pary wodnej w przegrodzie. Zastosowane rozwiązanie wymaga stosowania termoizolacji o bardzo niskiej nasiąkliwości i odpowiedniej wytrzymałości - styropianu ekstrudowanego (XPS).
Rys. 4 Stropodach w systemie odwróconym. 1 - warstwa ochronna ze żwiru, 2 - geowłóknina, 3 - termoizolacja, 4 - hydroizolacja, 5 - warstwa spadkowa, 6 - strop (warstwa konstrukcyjna). [1]
Dach zielony jest szczególnym rodzajem stropodachu odwróconego z układem czterech podstawowych warstw: hydroizolacji, termoizolacji, warstwy drenującej i warstwy wegetacyjnej.
Użytkowane ekstensywnie. Powierzchnia dachu pokryta jest niskimi roślinami o niewielkich wymaganiach wegetacyjnych.
Użytkowane ze średnią intensywnością. Oprócz traw i bylin powierzchnię porastają niewielkie krzewy.
Użytkowanie intensywne. Na tak użytkowanym dachu rosną specjalnie dobrane rośliny i krzewy, nawet drzewa.
Warstwa ochronna, przekładkowa oddziela warstwę drenażową od termoizolacji (lub hydroizolacji w przypadku tradycyjnego układu warstw). Wykonuje się ją z geowłókniny polipropylenowej o odpowiedniej gramaturze (od 200 do 800 g/m2) rozkładanej z uwzględnieniem zakładów rzędu 15 cm.
Warstwa drenażowa. Odprowadza nadmiar wody z warstwy wegetatywnej, a przy odpowiednim ukształtowaniu może też służyć do gromadzenia wody i substancji odżywczych. Najczęściej wykonywana jest ze żwiru 8/32 mm lub z keramzytu. Orientacyjna grubość tej warstwy przy użytkowaniu ekstensywnym to 6-9 cm oraz 10-30cm przy użytkowaniu intensywnym.
Warstwa filtracyjna. Umieszczana pomiędzy warstwami wegetacyjną, a drenującą. Wykonana z geowłókniny o gramaturze 200 g/m2.
Warstwa wegetacyjna. Utworzona jest przez humus oraz materiał organiczny. Grubość tej warstwy uzależniona jest od sposobu użytkowania stropodachu i od wysokości roślin. Od 10-15 cm w przypadku upraw ekstensywnych, poprzez 15-35 cm przy średniej intensywności użytkowania, a przy intensywnym użytkowaniu nawet 250 cm.
Pytania
- Jakie rozróżniamy rodzaje stropodachów.
- Co to jest stropodach odwrócony (przekrój).
- Omów budowę stropodachu wentylowanego. Naszkicuj rozwiązanie z dachem krytym papą lub blachą trapezową.
- Naszkicuj i omów elementy dachu zielonego.
Bibliografia
- J. Kerste, W. Kubiszyn, Dachy i pokrycia dachowe, w: „Budownictwo ogólne”, tom 3 „Elementy budynków, podstawy projektowania”, Arkady, Warszawa 2008.
Image by Ariel Hii from Pixabay.
8 maja 2026
